DRY = Don’t Repeat Yourself = Kendini Tekrarlama!
DRY prensibine göre programcının kodlama esnasında kod tekrarlarından (code duplication) sakınması gerekmektedir. Kodun kendini tekrarlaması (örneğin copy-paste metodu kullanılarak) yazılım sisteminin genelde bakımını ve geliştirilmesini zorlaştırır. Bunun önüne geçmek için azimle DRY prensibinin uygulanması gerekmektedir.
Herhangi bir araç kullanmadan UML sequence diagramı çizmek istiyorsanız, Websequencediagrams.com sitesini bir deneyin :) Okumaya devam et
Birbiriyle ilişkili olmayan birçok metodu ihtiva eden büyük bir interface sınıf yerine, birbiriyle ilişkili (cohesive) metotların yer aldığı birden fazla interface sınıfı daha makbuldür.
ISP uygulanmadığı taktirde, birden fazla sorumluluğu olan interface sınıflar oluşur. Zaman içinde yüklenen yeni sorumluluklarla bu interface sınıflar daha da büyür ve kontrol edilemez bir hale gelebilir. Bunun bir örneğini resim 1 de görmekteyiz.
Yazılımcı olarak çalıştığım projelerde geleneksel ve çevik yazılım süreçleri hakkında tecrübe edinme firsatı buldum. En son kitabım bir çevik süreç olan Extreme Programming hakkındadır. Edindiğim tecrübeler doğrultusunda çevik süreçlerin, klasik yazılım süreçlerine nazaran bakımı ve geliştirilmesi daha kolay yazılım sistemlerinin oluşturulmasında daha avantajlı olduğunu söyleyebilirim.
Daha önceki bölümlerde Abstract Factory tasarım şablonu ile değişik nesne ailelerinden nasıl nesneler üretildiğini incelemiştik. Builder tasarım şablonu da Abstract Factory tasarım şablonunda oldugu gibi istenilen bir tipte nesne oluşturmak için kullanılır. İki tasarım şablonu arasındaki fark, Builder tasarım şablonunun kompleks yapıdaki bir nesneyi değişik parçaları bir araya getirerek oluşturmasında yatmaktadır. Birden fazla adım içeren nesne üretim sürecinde, değişik parçalar birleştirilir ve istenilen tipte nesne oluşturulur.
Business Delegate örneğinde, Service Locator Tasarım şablonunun nasıl uygulandığını görmüştük. Service Locator, işletme (business) katmanında bulunan komponentlerin lokalizasyonu için kullanılır
Modern yazılım sistemleri birden fazla katmandan oluşur. Bu katmanlar her zaman aynı server üzerinde mevcut olmayabilir. Bu durumda bir katmandan diger katmana ulaşmak için remote call olarak isimlendirilen RMI operasyonları yapılır. Örneğin EJB teknolojisi ile hazırlanan komponentler birden fazla server üzerinde hizmet sunabilir. Bu komponentlere bağlanıp, işlem yapabilmek için RMI kullanılır. Okumaya devam et
Bu prensibe göre somut sınıflara olan bağımlılıklar soyut sınıflar ve interface sınıflar kullanılarak ortadan kaldırılmalıdır, çünkü somut sınıflar sık sık değişikliğe uğrarlar ve bu sınıflara bağımlı olan sınıflarında yapısal değişikliğe uğramalarına sebep olurlar. Okumaya devam et
Barbara Liskov tarafından geliştirilen bu prensip kısaca şöyle açıklanabilir:
Alt sınıflardan oluşturulan nesneler üst sınıfların nesneleriyle yer değiştirdiklerinde aynı davranışı göstermek zorundadırlar.
Yazılım disiplininde değişmeyen birşey varsa o da değişikliğin kendisidir. Birçok program müşteri gereksinimleri doğrultusunda ilk sürümden sonra değişikliğe uğrar. Bu doğal bir süreçtir ve müşteri programı kullandıkça ya yeni gereksinimlerini ya da mevcut fonksiyonlar üzerinde adaptasyonları gerekçe göstererek programın değiştirilmesini talep edecektir.
Bir program bünyesinde, tanımlanan görevlerin yerine getirilebilmesi için birden fazla nesne görev alır. Bu nesneler birbirlerinin sundukları hizmetlerden faydalanarak kendi görevlerini yerine getirirler. Bu durumda nesneler arası bağımlılıklar oluşur. Bir nesne kullandığı diğer bir nesne hakkında ne kadar fazla detay bilgiye sahip ise, o nesneye olan bağımlılığı o oranda artar. Oluşan her bağımlılık bir sınıf için dolaylı olarak yapısal değiştirilme rizikosunu artırır, çünkü bağımlı olduğu sınıf üzerinde yapılan her değişiklik kendi yapısında değişikliğe neden olacaktır. Bu durum programın genel olarak kırılgan bir hale gelmesini kolaylaştıracaktır.
Resim 1 deki gibi bir sınıfa daha önce bir yerlerde rastlamışsınızdır. Bu sınıf kendisini bilgibankasına ekleme, silme, müşteriye email gönderme, login yapma (shop sistemi olabilir) ve sipariş oluşturma işlemlerini yapabilmektedir.
Chain of responsibility sorumluluk zinciri anlamına gelmektedir. Sisteme gönderilen bir istediğin (komut) hangi nesne tarafından cevaplanması gerektiğini bilmediğimiz durumlarda ya da isteği yapan nesne ve servis sağlayan nesne arasında sıkı bir bağ oluşmasını engellememiz gerektiğinde Chain of Responsibility tasarım şablonu kullanılır. Okumaya devam et
Web aplikasyonlarında Front Controller tasarım şablonu ile sisteme yöneltilen tüm istekler (request) merkezi bir yerde toplanarak işlem görürler. Okumaya devam et
Java dilinde yazılan programlar içinde sınıflar ve bu sınıflardan oluşturulan nesneler kullanır. Bazen aynı sınıftan yüzlerce, belki binlerce nesne oluşturup, kullanıyor olabiliriz. Bu gibi durumlarda çok nesne oluşturulduğu için sistem performansı kötüye gidebilir. Flyweight tasarım şablonu kullanılarak, kullanılan nesne adedini aşağıya çekebiliriz.
Oluşturulmaları zaman alıcı ve sistem kaynaklarını zorlayan nesnelere vekalet eden nesnelere proxy nesneleri adı verilir. Bu nesneler vekil oldukları nesnelerin tüm metodlarına sahiptirler ve kullanıcı sınıf ile vekil olunan nesne arasında aracılık yaparlar. Vekil olan nesne, kullanıcı sınıfa, vekil olunan nesne gibi davranır ve kullanıcı sınıftan gelen tüm istekleri vekil olunan nesneye iletir. Böyle bir yapının kullanılmasının sebebi, gerek olmadığı sürece vekil olunan nesnenin oluşturulmasını engellemektir ya da vekil olunan nesneyi gizlemektir. Okumaya devam et
Hizmet vermeye başladığı günden beri yazılım sektöründe Java teknolojileri ile çalışanların yoğun ilgisini çeken KurumsalJava.com’un bünyesinde barındırdığı ve KurumsalJava.com yazarları tarafından kaleme alınan makalelerin indirilme (download) adedi 30.000 e yaklaştı. Okumaya devam et
Profesyonel yazılım sistemleri birçok komponentin birleşiminden oluşur. Yazılım esnasında bir çok ekip birbirinden bağımsız, sistemin bütününü oluşturan değişik komponentler üzerinde çalışırlar. Bir komponent, belirli bir işlevi yerine getirmek için hazırlanmış bir ya da birden fazla Java sınıfından oluşmaktadır.