Mevcut bir sınıf hiyerarşisini ya da sınıfın yapısını değiştirmeden, oluşturulan nesnelere yeni özelliklerin eklenme işlemini gerçekleştirmek için Decorator tasarım şablonu kullanılır. Alt sınıfların oluşturulması yöntemiyle, sınıflara yeni özelliklerin eklenmesi, daha sonra sisteme eklenecek alt sınıflar için değiştirilmesi zor kalıpların oluşmasını beraberinde getirir. Bu durumda, üst sınıflarda tanımlanmış olan bazı özellikler statik ve alt sınıflar için […]
Daha önceki bir yazımda Singleton tasarım şablonunun ne olduğunu ve Java’da nasıl kullanıldığını yakından incelemiştik. Bu yazımda Java 1.5 den itibaren kullanıma sunulan Enum sınıfı ile singleton tasarım şablonunun nasıl kullanılabileceğine değinmek istiyorum. Öncelikle küçük bir örnek üzerinde singleton bir nesnesinin nasıl oluşturulacağına bir göz atalım: [source language=’java’] package com.kurumsaljava.com.designpatterns.singleton; public class MySingleton { private […]
Front Controller tasarım şablonunda, kullanıcıdan gelen isteklerin (request) merkezi bir yerde toplanarak, işlem yapıldığını daha önce görmüştük. Intercepting Filter tasarım şablonu ile, kullanıcının isteği (request) işleme alınmadan önce filtreler kullanılarak süzgeçten geçirilir. Örneğin bir filtre ile kullanıcının işlem öncesi login yaptığını konrol edebiliriz. Filtremiz, session (HttpServletSesion) içinde login bilgilerini bulamadığı taktirde, kullanıcıyı login sayfasına yönlendirebilir. […]
Daha önceki bölümlerde Abstract Factory tasarım şablonu ile değişik nesne ailelerinden nasıl nesneler üretildiğini incelemiştik. Builder tasarım şablonu da Abstract Factory tasarım şablonunda oldugu gibi istenilen bir tipte nesne oluşturmak için kullanılır. İki tasarım şablonu arasındaki fark, Builder tasarım şablonunun kompleks yapıdaki bir nesneyi değişik parçaları bir araya getirerek oluşturmasında yatmaktadır. Birden fazla adım içeren […]
Business Delegate örneğinde, Service Locator Tasarım şablonunun nasıl uygulandığını görmüştük. Service Locator, işletme (business) katmanında bulunan komponentlerin lokalizasyonu için kullanılır Bu yazıyı PDF olarak edinebilirsiniz. EOF (End of Fun) Özcan Acar
Modern yazılım sistemleri birden fazla katmandan oluşur. Bu katmanlar her zaman aynı server üzerinde mevcut olmayabilir. Bu durumda bir katmandan diger katmana ulaşmak için remote call olarak isimlendirilen RMI operasyonları yapılır. Örneğin EJB teknolojisi ile hazırlanan komponentler birden fazla server üzerinde hizmet sunabilir. Bu komponentlere bağlanıp, işlem yapabilmek için RMI kullanılır.
Chain of responsibility sorumluluk zinciri anlamına gelmektedir. Sisteme gönderilen bir istediğin (komut) hangi nesne tarafından cevaplanması gerektiğini bilmediğimiz durumlarda ya da isteği yapan nesne ve servis sağlayan nesne arasında sıkı bir bağ oluşmasını engellememiz gerektiğinde Chain of Responsibility tasarım şablonu kullanılır.
Web aplikasyonlarında Front Controller tasarım şablonu ile sisteme yöneltilen tüm istekler (request) merkezi bir yerde toplanarak işlem görürler.
Java dilinde yazılan programlar içinde sınıflar ve bu sınıflardan oluşturulan nesneler kullanır. Bazen aynı sınıftan yüzlerce, belki binlerce nesne oluşturup, kullanıyor olabiliriz. Bu gibi durumlarda çok nesne oluşturulduğu için sistem performansı kötüye gidebilir. Flyweight tasarım şablonu kullanılarak, kullanılan nesne adedini aşağıya çekebiliriz. Bu satırlar oluşurken, büyük bir ihtimalle kullandığım editör flyweight tasarım şablonunu kullanıyor olabilir. […]
Oluşturulmaları zaman alıcı ve sistem kaynaklarını zorlayan nesnelere vekalet eden nesnelere proxy nesneleri adı verilir. Bu nesneler vekil oldukları nesnelerin tüm metodlarına sahiptirler ve kullanıcı sınıf ile vekil olunan nesne arasında aracılık yaparlar. Vekil olan nesne, kullanıcı sınıfa, vekil olunan nesne gibi davranır ve kullanıcı sınıftan gelen tüm istekleri vekil olunan nesneye iletir. Böyle bir […]
Profesyonel yazılım sistemleri birçok komponentin birleşiminden oluşur. Yazılım esnasında bir çok ekip birbirinden bağımsız, sistemin bütününü oluşturan değişik komponentler üzerinde çalışırlar. Bir komponent, belirli bir işlevi yerine getirmek için hazırlanmış bir ya da birden fazla Java sınıfından oluşmaktadır.
Command tasarım şablonunu açıklamak için televizyonu uzaktan kumanda etme aletini metafer (mecazi örneklendirme) olarak kullanmak istiyorum. Kanalları değiştirmek için kumanda aleti üzerinde belirli bir tuşa basarız. Tusa basıldığı anda kumanda aleti televizyona bir komut göndererek, kanalın değişmesini sağlar. Aynı şekilde televizyonu açıp, kapatmak ve ses ve renk ayarlarını yapmak için değişik tuşlar kullanılır.
Adapter tasarım şablonu yardımı ile, sistemde mevcut bulunan bir sınıfın sunduğu interface (sınıf metodları) başka bir sınıf tarafından kullanilabilir şekilde değiştirilir (adapte edilir). Bu adapter yardımı ile birbiriyle beraber çalışamıyacak durumda olan sınıflar, birlikte çalışabilir hale getirilir. Adapter tasarım şablonu kendi içinde sınıf ve nesne adapteri olarak ikiye ayrılır. Önce sınıf adapterini inceliyelim. […]
Bir işlemi yapabilmek için birden fazla yöntem (algoritma) mevcut olabilir. Yerine göre bir yöntem seçip, uygulamak için Strategy tasarım şablonu kullanılır. Her yöntem (algoritma) bir sınıf içinde implemente edilir. Bu yazıyı PDF olarak edinebilirsiniz. Konuyla İlgili Kitaplar
Iterator tasarım şablonu ile bir listede yer alan nesnelere sırayla, listenin yapısını ve çalışma tarzını bilmek zorunluluğumuz olmadan erişebilir ve bu nesneler üzerinde işlem yapabiliriz. UML diagramında Takim interface sınıfını implemente eden iki basketbol takımı yer almaktadır: Efes Pilsen ve Fenerbahçe Ülker Basketbol takımları. Ligde oynayan her takım için Takim interface sınıfını implemente eden bir […]
Birçok programın var olma nedeni veriler üzerinde işlem yapmak,verileri bilgibankalarında depolamak ve bu verileri tekrar edinmektir. Bu böyle olunca, verilerin program tarafından nasıl bilgibankalarına konulduğu ve tekrar edinildiği önem kazanmaktadır. Data Access Objects (DAO) tasarım şablonu ile, kullanılan veritabanına erişim ve veri depolama-edinme işlemi daha soyutlaştırılarak, diğer katmanların veritabanına olan bağımlılıkları azaltılır. DAO ile diğer […]
Bazı şartlar altında bir sınıftan sadece bir nesnenin oluşturulması ve oluşturulan bu nesnenin tüm sistemde kullanılması gerekebilir. Örneğin bilgibankası için bir connection pool (bilgibankası bağlantı havuzu) sadece bir defa oluşturulmalı ve kullanılmalıdır. Bu durumda Singleton tasarım şablonu kullanılarak, bir sınıftan sadece bir nesnenin oluşturulması sağlanabilir. Bu yazıyı PDF olarak edinebilirsiniz. Konuyla İlgili Kitaplar […]
Yazılım esnasında tekrar eden sorunları çözmek için kullanılan ve tekrar kullanilabilir tipte kod yazılımını destekleyen bir ya da birden fazla sınıftan oluşmuş modül ve program parçalarına Tasarım Şablonu denir. Tasarım şablonları, programcılar tarafından edindikleri tecrübeler doğrultusunda oluşmuş kalıplardır. Bu kalıplar sorunu tanımlıyarak, çözümü için gerekli atılması gereken adımlari ihtiva ederler. Kullanıcı kalıbı, tanımlanmış sorunu çözmek […]