Çankaya Üniversitesi Wicket Sunumu

3 ocak 2009 tarihinde Ankara Çankaya üniversitesinde CETURK tarafından düzenlenen Java teknolojileri seminerine konuşmacı olarak katıldım ve Apache Wicket framework hakkında bir sunum yaptım. Sunum dosyalarını aşağıdaki linkler üzerinden edinebilirsiniz.

.


EOF (End Of Fun)
Özcan Acar

Dekra Projesi

7.1.2009 tarihinden itibaren Stuttgart (Almanya) şehrinde bulunan Dekra firması için J2EE danışman (freelancer) olarak işe başladım. 6 aylık proje sözleşmesi imzaladım. Dekra mühendislik hizmetleri veren bir firma. Hizmet yelpazesi otomobil vizesinden, binalarda kullanılan asansörlerin kontrolüne kadar değişik alanları kapsıyor.

 

Dekra Merkez binası (Stuttgart – Almanya)

Dekra’nın büyüklüğü hakkında fikir edinebilmeniz için firma hakkında bazı bilgiler:

  • 15.000 yakın çalışanı var.
  • 4000 den fazla mühendis Almanya çapında kontrol yapıyor.
  • Yıllık cirosu 1.5 milyar EUR civarı.
  • Almanya çapında 250 ye yakın kontrol merkezi bulunuyor.

Dekra dört hizmet biriminden oluşuyor (BU = Business UNIT):

  • BU1 – Otomotif
  • BU2 – Endüstri
  • BU3 – Qualification / Consulting
  • BU4 – International

Dekra’yı ben daha önce otomobiller için yaptıkları vize kontrollerinden tanırdım. Bunun yanısıra meydana gelen kazalarda Dekra mühendisleri hasar tespiti yapmaktalar. Projeye başladıktan sonra Dekra’nın diğer çalışma alanlarını da tanıma fırsatı buldum.

Dekra için oluşturulan altyapı tamamen J2EE tabanlı. Kontrol merkezleri ve mühendisler, kullandıkları mobil bilgisayarlar (notebook) aracılığıyla WAN (wide area network) üzerinden merkez ile bağlantı kuruyorlar ve oluşan tüm verileri merkeze aktarıyorlar. Veriler JMS (java Messaging System) üzerinden merkeze iletiliyor. Bu şekilde kullanılan komponentler hata toleransı yüksek bir altyapı meydana getiriyorlar.

Projenin ilerleyen safhalarında izlenimlerimi sizinle paylaşacağım.

Extreme Programming for Web Projects

Doug Wallace, Isobel Raggett ve Joel Aufgang tarafından kaleme alınan bu kitap, Extreme Programming tekniklerinin bir web projesinde nasıl uygulanabileceğini, bir proje menajeri perspektifinden anlatmaktadır.

Bilindiği üzere Extreme Programming (XP) server tarafında çalışan kodların implementasyonunu esnasında oluşturulmuş bir dizi yazılım tekniklerini ihtiva etmektedir. Bu sebepten dolayı XP bir web projesinin nasıl XP teknikleri kullanılarak implemente edilebileceği hakkında bilgi ihtiva etmez.  Web aplikasyon yazılımını diğer yazılım disiplinlerinden ayırt eden bazı özellikleri mevcuttur. Kitap, XP’nin bir web projesinde bu ayrıcalıkları göz önünde bulundurularak, nasıl kullanılabileceğini anlatmaktadır.

 

Bir yazılımcı olarak kitabın teknik anlatımlarla XP’nin web projelerinde nasıl uygulandığını ihtiva etmesini arzulardım. Ama ne yazik ki kitap, yazılımcılar için yazılmamış. Konu daha ziyada bir proje menajerinin perspektifinden incelenmiş.

Kitabin içeriği şöyledir:

  • 1. Bölüm: Web yazılım endüstrisi neden XP’ye ihtiyaç duymaktadır?
  • 2. Bölüm: Proje tahminleri
  • 3. Bölüm: Müşterinin güvenini kazanmak
  • 4. Bölüm: Sürüm planlaması
  • 5. Bölüm: Proje ekibi
  • 6. Bölüm: Yazılım ortamı (Development Environment)
  • 7. Bölüm: İterasyon bazında çalışmak
  • 8. Bölüm: Grafik tasarım süreci
  • 9. Bölüm: Web projelerinde XML kullanımı
  • 10. Bölüm: Web yazılım teknikleri
  • 11. Bölüm: Planlama
  • 12. Bölüm: Tasarım (Design)
  • 13. Bölüm: Yazılım (Coding)
  • 14. Bölüm: Test

 XP test güdümlü yazılım yapmaya büyük önem vermektedir. Ne yazık ki kitapta test güdümlü web yazılımının nasıl uygulandığı yer almaktadır.

 

Tavsiye edilen makeleler

 

Bu kitabı aşağıda yer alan link üzerinden satın alabilirsiniz.

CETURK Java Teknolojileri Ankara Etkinliği

3 ocak 2009 tarihinde Ankara Çankaya üniversitesinde CETURK tarafından düzenlenen Java teknolojileri seminerine konuşmacı olarak katılacağım. Apache Wicket framework hakkında bir sunum yapacağım. Bu konu hakkındaki yazımı http://www.kurumsaljava.com/2008/12/25/web-framework-gokyuzunde-yeni-bir-yildiz-wicket/ adresinden temin edebilirsiniz.

Detaylar için tıklayın.

Strategy (Strateji) Tasarım Şablonu

Bir işlemi yapabilmek için birden fazla yöntem (algoritma) mevcut olabilir. Yerine göre bir yöntem seçip, uygulamak için Strategy tasarım şablonu kullanılır. Her yöntem (algoritma) bir sınıf içinde implemente edilir.

 

Bu yazıyı PDF olarak edinebilirsiniz.

  Strategy (Strateji) Tasarım Şablonu (200,1 KiB, 9.963 yükleme)

Konuyla İlgili Kitaplar

        

Iterator (Tekrarlayıcı) Tasarım Şablonu

Iterator tasarım şablonu ile bir listede yer alan nesnelere sırayla, listenin yapısını ve çalışma tarzını bilmek zorunluluğumuz olmadan erişebilir ve bu nesneler üzerinde işlem yapabiliriz.

UML diagramında Takim interface sınıfını implemente eden iki basketbol takımı yer almaktadır: Efes Pilsen ve Fenerbahçe Ülker Basketbol takımları. Ligde oynayan her takım için Takim interface sınıfını implemente eden bir sınıf oluşturulabilir. Takım içinde yer alan oyuncuları tutmak için her sınıf kendi bünyesinde bir liste oluşturabilir. Takim interface sınıfı, bu listenin yapısı hakkında bir zorunluluk getirmediği için her takım kendi listesini istediği yapıda oluşturabilir. EfesPilsen sınıfını incelediğimiz zaman, oyuncuların bir ArrayList içinde tutulduğunu görmekteyiz.

Bu yazıyı PDF olarak edinebilirsiniz.

  Iterator (Tekrarlayıcı) Tasarım Şablonu (207,4 KiB, 10.698 yükleme)

Konuyla İlgili Kitaplar

        

Agile Software Development

Büyük usta Robert Cecil Martin tarafından kaleme alınan Agile Software Development isimli kitapta çevik yazılım ile ilgili prensipler ve pratikler yer almaktadır. Özellikle tasarım prensiplerinin detaylı anlatım bulduğu kitabın, her yazılım mühendisi tarafından mutlaka okunması gereken bir kaynak kitap olarak görebiliriz.

 

Kitabın içeriği özetle şu şekildedir:

  • Çevik pratikler
  • Extreme Programming’e giriş
  • Planlama / Test / Refactoring (Yeniden yapılandırma)
  • Çevik tasarım
  • Tasarım prensipleri
  • Paket tasarım prensipleri
  • Test Driven Development (TDD) örneği
  • Tasarım şablonları kullanımı

Bu kitabı yazılımcı olarak okumanız şiddetle tavsiye edilmektedir!

Çevik Süreç Nedir?

Yazılım sektörü yıllardan beri kan kaybediyor. Ama artık taze kan bulundu ve hastalığın tedavisi kolaylaştı. Çözüm çevik süreçler!

Günümüze kadar uzanan süreçte yazılım sektöründe yapılan projeler nereye varacağı belli bile olmayan büyük maceralar haline gelmiştir. Bunun başlıca sebebi kullanılan yazılım yöntemlerinin gereksinimlere cevap verecek yapıda olmamasıdır. Çevik süreçler bu sorunu çözecek nitelikte.

Bu bölümde

  • yazılım yaparken hedefin ne olduğunu,
  • çevikliğin ve çevik sürecin ne olduğunu,
  • çevik manifesto ve prensiplerinin ne anlama geldiğini,
  • çevik sürecin diğer yazılım metotlarına kıyasla hangi farklılıkları beraberinde getirdiğini,
  • hangi çevik süreç türlerinin mevcut olduğunu,
  • bir çevik süreç olan Extreme Programming’in ne olduğunu,
  • Extreme Programming’in hangi değer, prensip ve teknikler üzerine kurulu olduğunu

yakından inceleyeceğiz.

Bu yazıyı PDF olarak edinebilirsiniz.

  Çevik Süreç Nedir? (219,4 KiB, 13.161 yükleme)

Data Access Object (DAO) Tasarım Şablonu

Birçok programın var olma nedeni veriler üzerinde işlem yapmak,verileri bilgibankalarında depolamak ve bu verileri tekrar edinmektir. Bu böyle olunca, verilerin program tarafından nasıl bilgibankalarına konulduğu ve tekrar edinildiği önem kazanmaktadır. Data Access Objects (DAO) tasarım şablonu ile, kullanılan veritabanına erişim ve veri depolama-edinme işlemi daha soyutlaştırılarak, diğer katmanların veritabanına olan bağımlılıkları azaltılır. DAO ile diğer katmanlar etkilenmeden veritabanı ve bilgibankası değiştirilebilir. Daha öncede belirttiğim gibi, amacımız birbirini kullanan ama birbirine bağımlılıkları çok az olan katmanlar oluşturmak ve gerekli olduğu zaman bir katmanı, diğer katmanlar etkilenmeden değiştirebilmek olmalıdır. Katmanlar arası bağımlılık interface sınıfları üzerinden olduğu sürece bu amacımıza her zaman ulaşabiliriz.

Bu yazıyı PDF olarak edinebilirsiniz.

  Data Access Object (DAO) Tasarım Şablonu (182,1 KiB, 21.302 yükleme)

Konuyla İlgili Kitaplar

      

Yazılım Test Türleri

Yazılım sürecinde oluşturulan sistemin kalite kontrolü yazılım testleri ile yapılır. Bu bölümde yazılım testlerin nasıl hazırlandığını yakından inceleyeceğiz. Bir sonraki bölümünde yer alan test güdümlü yazılımı (Test Driven Development – TDD) uygulayabilmek için yazılım test konseptlerinin bilinmesi gerekmektedir. Java tabanlı sistemlerde testler JUnit çatısı kullanılarak hazırlanır.

Değişik türde yazılım testleri oluşturmak mümkündür. Bunlar:

  • Birim testleri (Unit Testing)
  • Entegrasyon testleri (Integration testing)
  • Arayüz (interface) testleri (Functional Interface Testing)
  • Regresyon testleri (Regression Testing)
  • Akseptans testleri (Acceptance Testing)
  • Sistem testleri (System Testing)
  • Stres testleri (Stress Testing)
  • Performans testleri (Performance Testing)
Bu yazıyı PDF olarak edinebilirsiniz.

  Unit Testing Konseptleri (329,4 KiB, 14.486 yükleme)

Konuyla İlgili Kitaplar

     

Web Aplikasyonlarında Yüksek Performans için Caching Mekanizmaları

Facebook gibi, aynı anda binlerce insanın kullandığı web platformlarının temel sıkıntısı
kullanılan kaynakların (hardware, software) yetersiz kalmasıdır. Kullanıcı sayısı arttıkça
sistem kaynaklarının da artırılması gerekmektedir. Bu genelde bilgibankası için yeni server
sistemlerini takviyesiyle gerçekleşir ya da mevcut server sistemlerinin hafıza (ram) alanlarının
genişletilmesiyle. Kullanıcı sayısı çoğu platformlarda her gün arttığı için, kaynak kapasitenin
artırılması da kaçınılmazdır. Web girişimciliğinde alt yapı giderlerinin önemli bir rol
oynadığını düşünecek olursak, her kaynak kapasite artırımı, girişimcinin sırtına ek gider
bindirecektir.

Yüksek trafiğe sahip web platformlarının en büyük sıkıntısı, web server sistemleri üzerinde
çalışan program ile bilgibankası arasındaki veri trafiğinin zaman içinde dar boğaza dönüşmesi
ve yetersiz kalmasıdır. Bu sorunu çözmek için sisteme yeni bilgibankası serverleri eklenir ve
veriler replikasyon (replication – kopya etme) mekanizmaları kullanılarak sisteme ait tüm
bilgibankası serverlerinde senkron tutulur. Bu sistemin bakımını ve geliştirilmesini
zorlaştırabilecek bir gelişme olarak değerlendirilebilir.
Bu yazıda caching (ön belleğe alma) mekanizmaları kullanılarak dar boğaza dönen
bilgibankalarının kapasite takviyesine gerek kalmadan nasıl rahata kavuşturulabileceğini
yakından inceleyeceğiz.

Bu yazıyı PDF olarak edinebilirsiniz.

Singleton (Tekillik) Tasarım Şablonu

Bazı şartlar altında bir sınıftan sadece bir nesnenin oluşturulması ve oluşturulan bu nesnenin
tüm sistemde kullanılması gerekebilir. Örneğin bilgibankası için bir connection pool
(bilgibankası bağlantı havuzu) sadece bir defa oluşturulmalı ve kullanılmalıdır. Bu durumda
Singleton tasarım şablonu kullanılarak, bir sınıftan sadece bir nesnenin oluşturulması
sağlanabilir.

Bu yazıyı PDF olarak edinebilirsiniz.

  Singleton (Tekillik) Tasarım Şablonu (136,1 KiB, 17.863 yükleme)

Konuyla İlgili Kitaplar

      

Sürekli Entegrasyon (Continuous Integration)

Sürekli entegrasyon (Continuous Integration = CI) kod üzerinde yapılan her değişikliğin ardından, tüm sistemin çalışır durumda olduğunu, yapılan değişikliğin sistemin bazı bölümlerinde kırılmalara yol açmadığını tespit etmek için kullanılan yöntemdir. Kırılmaları tespit edebilmek için testlere (JUnit) ihtiyaç duyulmaktadır. Bu testler, yapılan değişikliğin neticesi olarak yeni bir yapı (build) hazırlandıktan sonra otomatik olarak çalıştırılır. Yapılan değişiklik yeni yapının bir parçası olduğu için, testlerde oluşan hatalar, yapılan değişikliğin sistemi kırdığı anlamına gelmektedir. Bu durumdan tüm programcılar haberdar edilerek, hatanın bir an önce giderilmesi ve testlerin her zaman olumlu sonuç vermesi sağlanır. Sürekli entegrasyon ile programcılar tarafından kod üzerinde yapılan çalışmalar neticesinde her zaman çalışır bir sürümün oluşması sağlanmış olur.

Bu yazıyı PDF olarak edinebilirsiniz.

  Sürekli Entegrasyon (Continuous Integration) (479,7 KiB, 5.816 hits)
You need to be a registered user to download this file.

Test Güdümlü Yazılım – Test Driven Development (TDD)

 

Günümüzde kurumsal projelerin büyük bir bölümü geleneksel yazılım  metotları ile gerçekleştirilmektedir. Müşteri gereksinimleri en son detayına kadar kağıda döküldükten sonra, programcılar dokumente edilen gereksinimler doğrultusunda yazılımı gerçekleştirmektedirler. Eğer proje bütçesi yeterli ise, yazılım süreci sona erdikten sonra testler hazırlanarak, yazılım sistemi test edilmektedir. çoğu zaman hiçbir unit testin yapılmadığı sistemlerin firmalar tarafından kritik iş alanlarında kullanıldığını görmek mümkündür. Bu tür yazılım sistemlerinde oluşan hatalar (Bug)  firmanın sunduğu hizmetleri kısıtlamakta ve en kötü ihtimalle firmanın para kaybetmesine sebep olmaktadır.

Geleneksel tarzda oluşturulan yazılım sistemlerinde oluşan hataları gidermek çok pahalıya mal olabilmektedir, çünkü yazılım bittikten sonra tespit edilen hatalar yazılım sistemindeki tasarım açıklarını gözler önüne serebilir ve bu gibi kardinal hataların ortadan kaldırılması ya imkansız yada çok zor olabilir. Bunun yanı sıra yazılım sona erdikten sonra oluşturulan testlerin test kapsama alanı geniş olmadığı için kodun bazı bölümleri test edilememekte ve böylece hata tespiti zorlaşmaktadır. Bu şekilde yazılım esnasında ortaya çıkmayan hatalar, daha sonra sistem kullanıcıları tarafından keşfedilmektedirler. Bu aşamada geç kalınmıştır: ya sistem çalışmaz durumdadır, yada sistem kullanıcısı istediği işlemi doğru olarak gerçekleştirememiştir. Durumu kısaca şöyle özetleyebiliriz: “yazılım sistemi müşterinin gereksinimlerini tatmin edecek kaliteye sahip değildir”.

Ne yazık ki birçok firma için kullandıkları yazılım sistemlerindeki kalite problemleri firmaya zarar verici durumdadır. Bu kalite problemleri bir taraftan oluşan sistem hataları, diğer taraftan kodun bakımı ve geliştirilmesinin zor olmasından kaynaklanmaktadır. Oluşan sistem hataları  firmanın giderlerini artırmakta ve yazılım sisteminin istikrarsız ve güvenilmez olmasına sebep vermektedir. Bu sorunların temelinde test konseptlerinin bir yazılım sistemi için hayat sigortası olduğunun anlaşılamamış olması yatmaktadır.
 

Bu yazıyı PDF olarak edinebilirsiniz.